TEŞVİK BELGESİZ YATIRIMA BAŞLAMAYIN!!!

Bilindiği üzere ülkemiz son yıllarda yapılan ataklarla birlikte yatırım ve yatırımcının desteklenmesi açısından avantajlı bir ülke konumuna gelmiştir. Ancak bu tarz uygulamalar kamuoyunda, basında, görsel medyada çok fazla yer almadığından vatandaşlarımız bu avantajlardan nasıl ve hangi koşullarda yararlanılabileceğini bilmemektedirler ve yatırımcılarında en büyük sorunu budur aslında.

            İşte bu yazımda teşvikler ve bunlara ilişkin bütün uygulamaları kısa ve anlaşılır bir biçimde paylaşmak istedim ki böylesine avantajlı uygulamalardan her vergi mükellefi, her vatandaş, her yatırımcı faydalanabilsin. Olayın detaylarına girmeden önce şunu belirtmek isterim, maalesef ülkemizde mükelleflerimizin teşvikten anladığı ya da beklediği devletten direkt nakit para alabilmektir. Vatandaşın beklentisi bu yönde olunca doğal olarak eğer nakit destek alınamıyorsa konunun geri kalanının da bilinmesine gerek yoktur. Oysaki yıl içerisinde ödenen SGK primleri ve vergileri düşündüğümüzde bunlar üzerinden yapılacak her türlü indirim ve istisnaların nakit para alabilmekten daha değerli olduğunu görebilmemiz mümkündür.

            Ülkemizde bugün itibariyle uygulanan teşvik yasası 15.06.2012 tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe girmiş ve 4 farklı uygulamadan oluşmaktadır. Bu uygulamaları sıralayacak olursak:

1-      Genel Teşvik Uygulamaları

2-      Bölgesel Teşvik Uygulamaları

3-      Büyük Ölçekli Yatırımların Teşviki

4-      Stratejik Yatırımların Teşviki

olmak üzere 4 ana grupta toplanmıştır. Bu yazımda sadece genel ve bölgesel teşviklere değineceğim.

Bu kapsamda sağlanacak destek unsurlarını da bir tablo halinde görmek mümkündür.

Destek   Unsurları

Genel Teşvik Uygulamaları

Bölgesel Teşvik Uygulamaları

Büyük Ölçekli Yatırımların Teşviki

Stratejik Yatırımların Teşviki

KDV İstisnası

X

X

X

X

Gümrük Vergisi   Muafiyeti

X

X

X

X

Vergi İndirimi

 

X

X

X

Sigorta Primi   İşveren Hissesi Desteği

 

X

X

X

Gelir Vergisi   Stopajı Desteği*

X

X

X

X

Sigorta Primi  Desteği*

 

X

X

X

Faiz Desteği **

 

X

 

X

Yatırım Yeri   Tahsisi

 

X

X

X

KDV İadesi***

 

 

 

X

* Yatırımın 6. bölgede gerçekleştirilmesi halinde sağlanır

** Bölgesel teşvik uygulamalarında, yatırımın 3., 4., 5. veya 6 . bölgelerde gerçekleştirilmesi halinde sağlanır.

*** Sabit yatırım tutarı 500 Milyon TL üzerinde olan stratejik yatırımlara sağlanır.

Genel teşvik uygulamalarında asgari sabit yatırım tutarı ve kapasiteler üzerindeki yatırımlar bölge ayrımı yapılmaksızın Genel Teşvik Uygulamaları kapsamında desteklenmektedir.  Ancak bölgesel teşvik uygulamalarında özellikle yatırımın hangi bölgede ve ne düzeyde yapılacağı önem arz etmektedir. Bu nedenle yatırım bölgelerinin nereler ve kaçıncı sınıf bölgeler olduğunu bilmekte yarar bulunmaktadır.

1. Bölge

2. Bölge

3. Bölge

4. Bölge

5. Bölge

6. Bölge

Ankara Adana  Balıkesir Afyonkarahisar  Adıyaman Ağrı  
Antalya Aydın  Bilecik Amasya Aksaray Ardahan
Bursa  Bolu   Burdur Artvin Bayburt Batman
Eskişehir Çanakkale Gaziantep Bartın Çankırı Bingöl
İstanbul Denizli Karabük Çorum  Erzurum Bitlis
İzmir  Edirne Karaman Düzce  Giresun Diyarbakır
Kocaeli Isparta Manisa Elazığ Gümüşhane Hakkari
Muğla  Kayseri Mersin   Erzincan Kahramanmaraş Iğdır 
  Kırklareli Samsun Hatay  Kilis  Kars  
  Konya  Trabzon Kastamonu Niğde  Mardin
  Sakarya Uşak   Kırıkkale Ordu   Muş   
  Tekirdağ Zonguldak Kırşehir Osmaniye Siirt 
  Yalova   Kütahya Sinop  Şanlıurfa
      Malatya Tokat  Şırnak
      Nevşehir Tunceli Van   
      Rize   Yozgat  
      Sivas     

8 İL

13 İL

12 İL

17 İL

16 İL

15 İL

  • Asgari sabit yatırım tutarı, uygulamalara göre aşağıdaki gibi belirlenmiştir.
    • Genel Teşvik Sistemi’nde asgari sabit yatırım tutarı,
      • 1. ve 2. bölgelerde 1 Milyon TL
      • 3., 4., 5. ve 6. bölgelerde 500 Bin TL’dir.
  • Bölgesel Teşvik Uygulamaları için asgari sabit yatırım tutarı 1. ve 2. bölgelerde 1 Milyon TL’den, diğer bölgelerde ise 500 Bin TL’den başlamak üzere desteklenen her bir sektör ve her bir il için ayrı ayrı belirlenmiştir.
  • Büyük Ölçekli Yatırımlar için asgari sabit yatırım tutarı 50 Milyon TL’den başlamak üzere sektörüne göre farklı büyüklüklerle tanımlanmıştır.

Stratejik Yatırımlar için asgari sabit yatırım tutarı 50 Milyon TL’dir.

Bölgesel Teşvik Uygulamalarında her ilde desteklenecek sektörler, illerin potansiyelleri ve ekonomik ölçek büyüklükleri dikkate alınarak tespit edilmiş olup, bölgelerin gelişmişlik seviyelerine göre yardım yoğunlukları farklılaştırılmıştır. Bu uygulama kapsamında sağlanan destek oran ve süreleri özet olarak şu şekilde gösterilmektedir.

BÖLGESEL TEŞVİK UYGULAMALARINDA SAĞLANAN DESTEK   UNSURLARI

Destek   Unsurları

BÖLGELER

I

II

III

IV

V

VI

KDV İstisnası

VAR

VAR

VAR

VAR

VAR

VAR

Gümrük Vergisi Muafiyeti

VAR

VAR

VAR

VAR

VAR

VAR

Vergi   İndirimi

Yatırıma   Katkı Oranı (%)

OSB Dışı

15

20

25

30

40

50

OSB İçi

20

25

30

40

50

55

Sigorta   Primi İşveren Hissesi Desteği

Destek   Süresi

OSB Dışı

2 yıl

3 yıl

5 yıl

6 yıl

7 yıl

10 yıl

OSB İçi

3 yıl

5 yıl

6 yıl

7 yıl

10 yıl

12 yıl

Yatırım Yeri Tahsisi

VAR

VAR

VAR

VAR

VAR

VAR

Faiz   Desteği İç Kredi

YOK

YOK

3 Puan

4 Puan

5 Puan

7 Puan

Döviz / Dövize Endeksli Kredi

1 Puan

1 Puan

2 Puan

2 Puan

Sigorta   Primi Desteği

YOK

YOK

YOK

YOK

YOK

10 yıl

Gelir Vergisi Stopajı Desteği

YOK

YOK

YOK

YOK

YOK

10 yıl

Bu tabloları belirttikten sonra en baştaki tabloda yer alan destek unsurlarının kısaca ne anlama geldiğini bilmekte yarar vardır. Bu nedenle bu kısımda yer alan destek unsurlarını şöyle açıklayabiliriz:

Katma Değer Vergisi İstisnası:

Teşvik belgesi kapsamında yurt içinden ve yurt dışından temin edilecek yatırım malı makine ve teçhizat için katma değer vergisinin ödenmemesi şeklinde uygulanır.

Gümrük Vergisi Muafiyeti:

Teşvik belgesi kapsamında yurt dışından temin edilecek yatırım malı makine ve teçhizat için gümrük vergisinin ödenmemesi şeklinde uygulanır.

Vergi İndirimi:

Gelir veya kurumlar vergisinin, yatırım için öngörülen katkı tutarına ulaşıncaya kadar, indirimli olarak uygulanmasıdır.

Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği:

Teşvik belgesi kapsamı yatırımla sağlanan ilave istihdam için ödenmesi gereken sigorta primi işveren hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmının Bakanlıkça karşılanmasıdır.

Gelir Vergisi Stopajı Desteği:

Teşvik belgesi kapsamı yatırımla sağlanan ilave istihdam için belirlenen gelir vergisi stopajının terkin edilmesidir. Sadece 6. bölgede gerçekleştirilecek yatırımlar için düzenlenen teşvik belgelerinde öngörülür.

Sigorta Primi Desteği:

Teşvik belgesi kapsamı yatırımla sağlanan ilave istihdam için ödenmesi gereken sigorta primi işçi hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmının Bakanlıkça karşılanmasıdır. Sadece 6. bölgede gerçekleştirilecek bölgesel, büyük ölçekli ve stratejik yatırımlar için düzenlenen teşvik belgelerinde öngörülür.

Faiz Desteği:

Faiz Desteği, teşvik belgesi kapsamında kullanılan en az bir yıl vadeli yatırım kredileri için sağlanan bir finansman desteği olup, teşvik belgesinde kayıtlı sabit yatırım tutarının %70’ine kadar kullanılan krediye ilişkin ödenecek faizin veya kâr payının belli bir kısmının Bakanlıkça karşılanmasıdır.

Yatırım Yeri Tahsisi:

Teşvik Belgesi düzenlenmiş yatırımlar için Maliye Bakanlığınca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde yatırım yeri tahsis edilmesidir.

Katma Değer Vergisi İadesi:

Sabit yatırım tutarı 500 milyon Türk Lirasının üzerindeki Stratejik Yatırımlar kapsamında gerçekleştirilen bina-inşaat harcamaları için tahsil edilen KDV’nin mükellefe iade edilmesidir.

Görüldüğü üzere özellikle genel ve bölgesel teşvikler mükellefler açısından gayet avantajlı ve kapsamı geniş teşviklerdir. Bu nedenle her mükellefin yatırıma başlamadan önce ya da yatırım esnasında mutlaka teşvikler konusunda bilgi alması ve bu teşviklerden yararlanması işletmelerin geleceği açısından büyük önem taşımaktadır.

                                                                                                             Ozan Bingöl

Be Sociable, Share!

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*


*

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>